Wiedza Zaawansowana

Algorytmy parzystości, mechanika odbudowy, zaawansowane pojęcia oraz wybór poziomów w praktyce.

1. Rozszerzona definicja RAID

RAID dzieli dane na bloki, które są rozkładane (striped) po dyskach zgodnie z rozmiarem paska (chunk/stripe size). Poziomy z parzystością zapisują dodatkowe informacje umożliwiające odbudowę (write penalty wpływa na zapis). Odbudowa (rebuild) przebiega blokowo i silnie obciąża macierz – stąd znaczenie scrubbingu.

2. Poziomy RAID (rozszerzone)

  • RAID 0 / 1 / 5 / 6 / 10 – podstawowe, omówione szerzej.
  • RAID 60 – podwójna parzystość w grupach (RAID 6) + striping.
Animacje pokazują rozkład bloków i parzystości (schemat uproszczony).

3. Zaawansowane pojęcia RAID

URE (Unrecoverable Read Error)

Błąd niekorygowalny odczytu. Ryzyko rośnie wraz z pojemnością i czasem. Stąd zalecenie RAID 6 przy dużych HDD.

Write Hole Problem

Niekompletny zapis parzystości po utracie zasilania. Rozwiązanie: write-back cache tylko z UPS, kontrolery z journalingiem.

Write Penalty

Dodatkowe operacje zapisu dla poziomów z parzystością (np. 4 operacje dla RAID 5). Wpływa na wydajność baz danych.

Scrubbing / Patrol Read

Okresowa weryfikacja danych i parzystości w celu wczesnego wykrycia błędów. Zalecane co 2–4 tygodnie.

Chunk/Stripe Size

Rozmiar paska danych. Dla wideo – duże (256 KB), dla baz danych/VM – mniejsze (32–64 KB).

RAID software

Macierze tworzone przez system operacyjny (np. mdadm, ZFS, Storage Spaces). Plusy: elastyczność, brak zależności od kontrolera. Minusy: obciążenie CPU, zależność od OS.

RAID hardware

Macierze obsługiwane przez dedykowany kontroler z własnym CPU i cache. Plusy: wysoka wydajność, funkcje cache/BBU. Minusy: vendor lock‑in, utrudnione migracje.

4. Najlepsze wybory RAID

  • Produkcja → RAID 10
  • Duży NAS → RAID 6 / RAID 60
  • Archiwum → RAID-Z2 / Z3
  • SSD → RAID 10
  • Nie używać RAID 5 na HDD 8+ TB

5. Interaktywny kalkulator RAID (rozszerzony)

Efektywna pojemność:
Narzut parzystości:
Tolerancja awarii:
💬
Asystent RAID (AI)